चुले निम्तो, साकेला सिली प्रशिक्षणमा ! सम्पूर्ण किरात तथा गैह्र किरात राई दाजुभाई तथा दिदीवहिनीहरूमा चाम्लिङ खाम्वातिम् काठमाडौंको हार्दिक अनुरोध ! भाषा,संस्कार/संस्कृति बाँचे मात्र जाति बाँच्छ भन्ने उद्देयको साथ किरात राईहरूको साकेलाको महत्वलाई अझ बढाई आफ्नो पहिचानको विधिवत् रुपमा संरक्षण/सम्वद्र्न् गर्नको लागि साकेला सिली प्रशिक्षण शुरु हुुँदैछ । स्थान : किरात राई यायोक्खाको भवन,कोटेश्वर,काठमाडांै समय : १:००बजेबाट मिति : २०७०/१२/८ सम्पर्क नं. : ९८०८९८९०३१/९८४२९४१९३२
Kirat Rai Yayokkha
किरात राई मुन्दुम, संगीत र साहित्य
Written by Admin   
Monday, 07 April 2014 11:53
 बुलु मुकारुङ /जितेन राई
विषय प्रवेश ः 
किरात खम्बू राई जाति एक्काइसौं शताब्दिको पूर्व प्रभात कालमा आइपुग्दा एउटा गहन विषय मुन्दुम अभिलेखन कार्यमा जुटेका छौं । यस कार्यले भोलिका निमित्त सन्ततिलाई आफ्नो अस्तित्व, पहिचान र गरिमा बारेमा बोध गराउने छ । प्राचीन मानव सभ्यतासंगै किरात सभ्यताको कुरा उठाउनुपर्ने भएकोले किरात सभ्यताका विभिन्न चरणहरुमध्ये संगीत पक्ष पनि महत्वपूर्ण एउटा पाटो हो । मानव विकास क्रमसंगै किरात खम्बूहरुले आविस्कार र प्रयोग गर्दै आएका गीत संगीत, बाजागाजा तथा साहित्यबारे संक्षिप्त टिपोट गरिएको छ । 
 
मुन्दुम किरात खम्बू राई जातिकै आदि एवं अन्त्य पहिल्याउने दर्शन शास्त्र हो । ‘मुन्दुम ’ श्रुति, आख्यान र दन्त्य कथ्य परम्पराबाटै अघि बढे तापनि यस शास्त्रद्वारा किरात खम्बु राई जातिको जीवनयापन अहिलेसम्म निर्देशित छ । 
अहिलेका नाक्छोङ, बिजुवा वा माङ्पाहरुले प्राचीन लय, भाका र तालका आधारमा ती ‘रिदुम–मुन्दुम’हरूलाई नै पछ्याइरहेको पाइन्छ । यस अर्थमा ‘मुन्दुम’, ‘संगीत’ र ‘साहित्य’ एक अर्काका पूरक मान्नुपर्ने हुन्छ । मुन्दुमको ‘शब्द’ र ‘ध्वनी’ सुुन्दा पनि प्राच्य शब्द, शैली र भाकाहरू रहेकाले प्राचीन खम्बू किरातीहरुका रिदुम–मुन्दुम संगीतात्मक थियो भन्ने सजिलै अनुमान लगाउन सकिन्छ । 
रिदुम मुन्दुम बोल्दा, गाउँदा, वा फलाक्दा गरिने लयात्मक तौर तरीका साथै उठान बैठान गर्ने एक किसिमको जुन प्रविधी छ त्यो नै संगीत हो । त्यसकारण मुन्दुम र संगीत फरक गरेर आ–आफ्नो अवधारणा निर्माण गर्नु यहाँ सान्दर्भिक हुँदैन । हुन त मुन्दुम, संगीत र साहित्य पृथक अर्थ बोकेका शब्दहरु हुन् । 
किरात खम्बु राई भन्नाले आठपहरे, कुलुङ, कोयू, खालिङ, चाम्लिङ, थुलुङ, दुमी, पुमा, बान्तावा, वाम्बुले, बाहिङ, नाछिरिङ, नेवाहाङ, याक्खा, लोहोरुङ, साम्पाङ्ग आदि पर्दछन् ।
Last Updated on Monday, 07 April 2014 12:00
Read more...
 
किराया मार्फत एकाउन लाख हस्तान्तरण

किरात राई यायोक्खा,बेलायतबाट दश लाख

वैदेशिक रोजगारीको शिलशिलामा २०६८ सालमा दुवईको अवुधावी पुगेका संखुवासभा जिल्लास्थित मत्स्यपोखरी ३ निवासी अनिश खालिङ राईलाई ज्यान मुद्दाको अभियोगमा त्यहाँको अदालतले मृत्यृदण्ड सजाय सुनाएको सर्वविविदै छ । किराया केन्द्रीय उपाध्यक्ष श्री मनिकुमार राई संयोजक, कोषाध्यक्ष श्री सर्वधन राई, सह–संयोजकत्वमा किराया अनिस खालिङ राई बचाउँ आर्थिक सहयोग समिति गठन गर्दै उक्त समितिमा किरायाका सम्पूर्ण केन्द्रीय पदाधिकारीहरू तथा सदस्यहरू, सबै सम्वधन् संस्थाहरू, किरायाका सबै जिल्ला कार्यसमितिहरू, मातहातका सबै भातृ संस्थाहरू, आवद् भाषिक/थरगत सबै संस्थाहरू, किरायाका विदेशस्थित सम्पूर्ण शाखा/सम्वधन् संस्थाहरूलाई सर्कुलर पठाई सहयोग रकम ब्लड मनिको रकम संकलन गर्न अनुरोध गरिएको थियो ।

Read more...
 
राईहरूको एकता र सूचीकरणको सवाल

इच्छापूर्ण राई
पहिचानसहितको संघीयता निर्माण गर्ने कि नगर्ने भन्ने विषयमा देश पूर्ण रूपमा होमिएको छ । धेरैलाई पहिचानको विषय उठान हुन साथ ज्वरो आउनु स्वभाविक पनि हो । आफ्नो मात्र अस्तित्व स्वीकार गर्नेहरूलाई अरूको अस्तित्व स्वीकार गर्न कठिन त हुने नै भयो, त्यहि भएर आज पहिचानसहितको संघीयता झन पेचिलो हुँदै गइरहेको छ ।

वर्तमान परिवेशमा देश विस्तारै पहिचानसहितको संघीयता र त्यसको विरूद्धमा उभिनेहरू बीच धुव्रीकरण हुँदै गइरहेको छ । यस्तो परिस्थितिमा आज शताब्दीऔंदेखि आफ्नो पहिचान भएको किराती समुदायमा छलफल र बहस हुनु कुनै नौलो कुरा भएन । आज हामी इतिहासको यस्तो संगीन घडीमा छौं । यस्तो समयमा धेरै

Read more...
 
किरात राई जातिको संस्कृति तथा संस्कारहरू ः
Written by Admin   
Monday, 07 April 2014 11:28
परिशिष्ट– १
जीतपाल किरात राई 
१. विषय प्रवेश 
हिजो आज किरात धर्म र यसको परम्परा बारे सकारात्मक साथै नकारात्मक चर्चा, व्याख्या र विश्लेषण विभिन्न संचार माध्यमहरुमा आउने गरेको छ । यसो हुनु स्वभाविक पनि हो किनकि वि.सं. २०४६ सालको जनआन्दोलन अगाडि दुईसय वर्ष भन्दा बढी यस मुलुकमा एक तन्त्रीय राज्यव्यवस्थाले अपनाएको एक धर्म, एक भाषा, एक भेष जस्तो स्वेच्छाचारी र दमनकारी नीतिले गर्दा यहाँ हिन्दु धर्म बाहेक अन्य धर्मबारे छलफल, व्याख्या र विश्लेषण गर्न संभव थिएन । राणाकालपछि पनि किरात धर्म अनुयायीहरुले पूर्वी नेपालमा धार्मिक अनुष्ठानहरु बनाउँदा र गुरुङ र तामाङहरुले बौद्ध गुम्बाहरु बनाउँदा पञ्चायत प्रशासनले अनेकौं लाञ्छना लगाई दण्ड सजाय गर्ने गर्दथ्यो । त्यसकारण अहिले पनि राणा र पंचायत शासनकालीन मानसिकता बोकेका केही प्रतिगामी तत्व धर्म, भाषा र सँस्कृतिको क्षेत्रमा प्रजातान्त्रिक अभ्यास भएको देख्न चाहँदैनन् । तर नेपालको यथार्थता भनेको यो मुलुक बहुजातीय, बहुभाषिक र बहुधार्मिक हो । नेपालमा हिन्दु, बौद्ध, ईस्लाम, किरात, इसाई, जैन र शिख धर्मावलम्बी बस्दछन् भन्ने कुरा राष्ट्रिय तथ्याङ्क विभागले प्रकाशित गरेको राष्ट्रिय जनगणनाको प्रतिवेदनहरुबाट स्पष्ट हुन्छ । 
Last Updated on Monday, 07 April 2014 11:45
Read more...
 
किरात राई जातिको संस्कृति तथा संस्कारहरू ः अवधारणा पत्र

- चतुरभक्त राई

किरात राई जातिको इतिहास  :
इतिहासमा किरात जात भन्नाले मंगोल समुदायमा पर्ने, धिमाल, दनुवार, थारु, मगर, गुरुङ लगायत सबै पर्दछन् तर वर्तमान अवस्थामा राई, लिम्बू, याक्खा र सुनुवारले मात्र गर्वका साथ किरात स्विकारेका छन् । किरात जाति दक्षिण र दक्षिणपूर्वी एशिया क्षेत्रको आदिवासी भएको हुनाले यस जातिको इतिहास अति प्राचीन र व्यापक छ तर यहाँ किरात जातिभित्र पर्ने किरात राईहरूको बारेमा मात्र केही छोटो चर्चा गरिन्छ । वल्लो किरात र माझ किरातका रैथाने जाति किरात राईहरू नै हुन् । आधुनिक केन्द्रीकृत राज्य व्यवस्था स्थापना हुनु अगाडि किरात राईहरूमा संघात्मक राज्य व्यवस्था रहेको पाइन्छ । किरात राईहरू वर्तमान नेपालको

Read more...
 
किरात राई यायोक्खा र निजामती सेवा

किरात राई कर्मचारी मञ्च, नेपालको लोक सेवा आयोग परीक्षा तयारी

सञ्चालन सम्बन्धी - अवधारणा पत्र

पृष्ठभूमि (Introduction)
किरात राई समुदायको भाषा, धर्म, संस्कृतिको संरक्षण, सम्बद्र्न एवं विकासका साथै अधिकार संरक्षणका लागि स्थापित किरात राई यायोक्खाले निजामती सेवामा समावेशी ऐन लागू भएपछि समुदायको पहुँचलाई राज्यको प्रशासनिक संयन्त्रमा सुनिश्चित गर्नका लागि शुरु गरेको लोकसेवा आयोग शाखा अधिकृत स्तरको तयारी कक्षा २०६४ सालदेखि निरन्तर रुपमा सञ्चालन भैरहेको छ । आदिवासी जनजाति उत्थान राष्ट्रिय प्रतिष्ठान, नेपालको आर्थिक सहयोगमा प्रारम्भ भएको शाखा अधिकृत तयारी कक्षा हाल शाखा अधिकृत, ना.सु. र खरिदार तहको समेत कक्षहरु किरात राई यायोक्खा र किरात राई कर्मचारी मञ्चको संयुक्त पहलमा अघि बढिरहेको छ । तयारी कक्षाले निजामती सेवा प्रवेश गर्न चाहने किरात राई समुदायका शिक्षित युवाहरुलाई उचित टेवा पुर्याउनुका साथै प्रशासनिक क्षेत्रमा समुदायको प्रतिनिधित्व बढाउन योगदान पु¥याउदै आएको छ ।

Read more...
 
« StartPrev123NextEnd »

Page 1 of 3

Interview

Video

You need Flash player 6+ and JavaScript enabled to view this video.
Title: KIRAT FOLK TUNES...fusion of various tunes (0:04:26)

Online

We have 6 guests online

Facebook Like

Polls

ऐतिहासिक महत्वका गढि गौंडा लाई संरक्षण गर्न के गर्नु पर्ला ?
 

Our Thankful Contributors

Banner

Calendar

April 2014
SMTWTFS
12345
6789101112
13141516171819
20212223242526
27282930

Photo Gallery..


Powered by : bikashsoft

WebSite Visited